Arkiv për Dhjetor, 2008

reüportazh

Posted in Uncategorized on Dhjetor 18, 2008 by cakolli

NË RIKTHIM TË SHPIRTIT TË MALËSISË SË GOLLAKUT

Malësia e Gollakut – krahinë kjo që shtrihet në pjesën verilindore të Republikës së Kosovës , shënon vijën kufitare me shtetin e Serbisë fqinje . Territori gjeografik i kësaj Malësie , administrohet nga këto komuna: Prishtina, Podujeva, Novobërda, Kamenica, Bujanoci, Vraja dhe Medvegjëja .

Që nga mbirjet e para të popullit autokton shqiptarë mbi këto troje etnike , kjo Malësi ka shërbyer nëpër shekuj si beden i gjallë , në mbrojtje të kësaj popullate nga luftërat, sulmuesit dhe armiqtë e shumtë, që pareshtur iu vërsulen këtyre maleve , përmes të cilave synonin grabitjen e tokave shqiptare , plaçkitjet dhe masakrat e përgjakshme mbi këtë popullatë të pafajshme dhe të pambrojtur!

Malësorët e Gollakut, qëndruan dhe rezistuan me stoicizëm dhe heroizma të pa parë në histori , por kurrë nuk ia kthyen shpinën kësaj Malësie legjendare dhe heroike. Ata jetuan dhe mbijetuan nën kushtet më të rënda për ekzistencë, por asnjëherë nuk u zhgënjyen dhe nuk u gjunjëzuan para okupatorëve , plaçkitësve, grabitqarëve dhe kasapëve të etur për thithje të gjakut shqiptarë!

Deri pas përfundimit të Luftës së lavdishme të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës, më 1999, kjo Malësi thuajse ishte tërësisht e izoluar nga bota e qytetëruar , nga se nuk kishte as rrugë , rrymë elektrike, shkolla, spitale, fabrika… dhe jeta këtu, sa vinte e bëhej çdo ditë e më e rëndë !

Të shtyrë nga këto rrethana , banorët e kësaj Malësie , filluan të kërkojnë rrugë të tjera për të mbijetuar dhe për t’ i shkolluar fëmijët e tyre!

Pjesa më e madhe e këtyre banorëve u detyruan që t’ i braktisin vatrat dhe trojet e tyre stërgjyshore dhe të migrojnë nëpër qendra të ndryshme urbane , madje shumë prej tyre u shpërngulën edhe në Turqi!

Djalëria e kësaj Malësie, që përbënte krahun më të fuqishëm për punë , u detyrua që t’ ia marri udhët e gjata të kurbetit të zi – rrugë këto që për shumë kënd u bënë të pakthyeshme !

Kështu që, brenda 3- 4 dekadave , kjo Malësi mbeti e vetmuar, si një Nënë e mjerë – pa bijtë dhe bijat e saj !

Bijtë dhe bijat e lindura nga kjo Malësi trime, kudo që janë duke jetuar, qoftë brenda Kosovës, qoftë në diasporë , jetojnë me ëndrra se një ditë do t’ i kthehen kësaj Malësie dhe se me kthimin e tyre – do t’ ia rikthejnë edhe njëherë shpirtin, jetën, krenarinë dhe bujarinë që e kishte dikur Malësia e Gollakut!

Me çlirimin e Kosovës dhe me shpalljen e saj – shtet sovran, e pa varur dhe demokratike, shpresat e bijve dhe bijave të kësaj Malësie, sa vijnë e shtohen për një rikthim në vatrat, vendlindjet dhe trojet e tyre stërgjyshore , për një jetë më të mirë dhe për një ringjallje shpirtërore !

Me çlirimin, pavarësimin dhe demokratizimin e Kosovës, mund të vërehen trende pozitive në drejtim të ringjalljes dhe ripërtërimjes kudo në trevat e Malësisë së Gollakut. Kjo vlen sidomos në krijimin e infrastrukturës rrugore , në ndërtimin e disa shkollave dhe renovimin e objekteve të vjetra shkollore.

Në odën e mësuesit Zahir Bekteshi në fshatin Gllogovicë

Të nxitur nga malli, nostalgjia dhe dëshira e papërshkrueshme e disa qytetarëve të shpërngulur që moti nga kjo Malësi, për të iniciuar rikthimin në trojet e tyre stërgjyshore, një grup entuziastë nga Prishtina , të prirë nga rapsodi Gani Demolli , me prejardhje nga fshati Gllogovicë , në bashkëpunim me disa njerëz të arsimuar që ende jetojnë në këtë fshat, më datën 16 Dhjetor 2008, kishin organizuar një mbrëmje tradicionale mu në odën e mësuesit Zahir Beketshi.

Organizatorët e kësaj mbrëmje tradicionale, kishin ftuar njerëzit e tyre që jetojnë në Prishtinë, Gjilan , Kamenicë e gjetiu.

Atë mbrëmje oborri i odës së mësuesit Zahir, oda dhe poçet elektrike të fshatit Gllogovicë, dukeshin më të gëzuara dhe më të ndritshme se kurrë më parë. Ato ishin krenare që këtë mbrëmje do të presin mysafirë nga të katër anët!

Atë mbrëmje, oborri i odës së mësuesit Zahir, ishte i vogël për t’ i nxënë veturat që po vinin nga Prishtina, Gjilani e Kamenica. Ishte një mbrëmje e errët, ku mjegullat e dendura i kishin ngulfatur të gjitha majat, brigjet dhe kodrinat e Gollakut. Larg nga malet dëgjoheshin ofshamat e maleve, të cilat përballeshin me stuhi të fuqishme erërash, të cilat paralajmëronin një dimër të vështirë!

Para derës së odës, mësuesi Zahir , së bashku me vëllezër, djem, kushërinj , ishin rreshtuar krenar dhe po i pritnin mysafirët me përqafime të ngrohta, shtrëngime duarsh dhe buzëqeshje krenarie .

Që në hyrje të odës, qëndronin dy djelmosha të rinj, të cilët ua merrnin valixhet mysafirëve dhe ua vendosnin këpucët e tyre në trapazanin e odës. Burrat (mysafirët) që ishin brenda në odë, qëndronin në këmbë duke iu dëshiruar mirëseardhje mysafirëve dhe duke i udhëzuar ata, se ku do të uleshin, gjithnjë duke i respektuar moshat dhe largësitë e mysafirëve. Zoti i shtëpisë, qëndronte në këmbë i buzëqeshur, i gëzuar, i hareshëm, duke iu uruar mirëseardhje të gjithë mysafirëve! Gëzimi i madh, nuk e linte që të ulej!

Në një kënd të odës, ndizej një stufë e vjetër tradicionale e cila kujdesej për ngrohjen e mysafirëve. Djemtë e rinj, nuk ndalen dot duke i shërbyer mysafirët ashtu si që e kërkon tradita e këtyre maleve.

Oda ishte zbukuruar si kurrë më parë me një pamje solemne, mbi të cilën ishin shtruar qilima tradicional kuqezi, jastëk, sixhade, jana, që të gjitha punim tradicional i veknave të nënave, nuseve dhe motrave tona malësore.

Kryeplaku i odës – mësuesi veteran i këtij fshati, zotëriu Hasan Bekteshi, pasi na njofton të gjithë të pranishmëve në mes veti, e merr fjalën dhe evokon me nostalgji për të kaluarën e fshatit Gllogovicë.

Ai, pos vuajtjeve dhe përjetimeve të tmerrshme në të kaluarën e këtij fshati, flet për migrimin, shpërnguljet dhe kurbetin e malësorëve të kësaj ane. Në sytë e tij, të njomur nga lotët e mallit, shprehej dëshira dhe dashuria e tij, për arsimimin e brezave të rinj të këtyre anëve, ku ndër të parët ishte që e kishte mbaruar Shkollën Normale në Prishtinë. Ai, ishte bërë udhërrëfyes i shumë djelmoshave të rinj, të cilët nga dëshira e madhe për tu bërë mësues si ai, ia kishin mësy shkollimit dhe sërish iu kishin kthyer fshatit e vendlindjes për t’ ia falur kontributin e tyre, shkollimit , arsimimit dhe emancipimit të gjeneratave të reja të këtij fshati.

Në vazhdim të rrëfimeve të tij, mësuesi Hasan, fliste me nostalgji për fshatin e tij të dashur – Gllogovicën, ku para disa dekadash kishte numëruar mbi 60 shtëpi (familje), kurse tani, ky fshat mezi i afrohet 20 shtëpive?!

Por, ai nuk e fshihte optimizmin se ndoshta do të rikthehen banorët e shpërngulur nga ky fshat, duke llogaritur në infrastrukturën rrugore , që asfalti kishte mbërri deri në fshatin Krilevë, që i lidhë me Kamenicën dhe Gjilanin, kurse vitin e ardhshëm kjo rrugë do të asfaltohet edhe deri në Hajkobillë, ku do të lidhën edhe me Prishtinën!

Po ashtu, mësuesi Hasan, fliste me krenari për faktin se në këtë fshat sivjet është ndërtuar shkolla e re , ku nxënësit e këtij fshati do të mbarojnë 9 klasë të shkollës fillore.

Historiku i odës së mësuesit Zahir Bekteshi

Ne, që patëm rastin, nderin dhe privilegjin që të jemi pjesëmarrës të kësaj mbrëmje madhështore , ishim kureshtarë që të mësonim diç më shumë rreth historikut të odës së mësuesit Zahir, ku po bënim aheng!

Për historikun e kësaj ode, mësuesi Hasan Bekteshi, na tha:

“Kjo odë, ka një traditë dhe lashtësi hiq më pak se 100 vjeçare !

Në këtë odë, ku jemi ne sonte, kanë hëngër bukë dhe kanë pushuar breza e breza, gjenerata e gjenerata, miq , jarana e shokë nga të katër anët e Gollakut, Anamoravës dhe Kosovës, luftëtarë, trima, patriotë, dijetarë, pleqnarë, kalimtarë të rastit, tregtarë!…

Po, kush nuk ka hëngër bukë në këtë odë dhe në shumë oda tjera të Malësisë së Gollakut?!

Dhe, ja, se pas 100 vjetësh , duke i falënderuar Zotit të gjithëfuqishëm, duke iu falënderuar rapsodit tanë – Gani Demollit dhe duke ju falënderuar të gjithë juve që keni ardhur sonte në këtë Malësi, na u bë e mundshme që t’ i ripërtërijmë kujtimet dhe traditat tona, kënaqësitë tona shpirtërore, me të cilat jemi rritur, edukuar dhe argëtuar, ne, baballarët, gjyshërit dhe stërgjyshërit tanë!

Sot, vetëm në lagjen tonë, kemi mësuesit:Zahir,Gani,Hasan,Zenel, Fadil, Blerim Bekteshi dhe shumë shkollarë të tjerë që janë të rinj, entuziast dhe shpresoj se këto gjenerata do të hedhin dritë e dituri më shumë, jo vetëm në këtë fshat, por në gjithë Malësinë e Gollakut!”

Darka në odën e Zahir Bekteshit

Bisedat, evokimet dhe kujtimet sikur nuk kanë të sosur. Në ato momente, para mysafirëve të radhitur në të katër anët e odës, hyjnë dy djelmosha të rinj: njëri me ibrik dhe legen në dorë e tjetri me një peshqir .

o Urdhëroni e lani duart se do të hamë darkë !

Djelmoshat tjerë të paprintueshëm, i sjellin në odë tri sofra të mëdha druri, në të cilat mund të darkojnë nga 15 mysafirë! I shtrojnë ato dhe mysafirët ulën për rreth tyre. Sofrat mbushen me të gjitha të mirat e bereqeteve tradicionale familjare.

Specialitet e para të kësaj darke ishin flijat e pjekura me saç dhe të mestitura me mazë të bulmetit shtëpiak.

Kosi i nxënë me tambël lope, ishte i pamazitur dhe mezi e çante luga!

Uji i burimit nga mali, që shkëlqente në gota porsi biluri, dukej se po na i hapte dhe pastronte edhe mushkëritë e mbuluara me tymin e gjeneratorëve të qytetit dhe me baltën e gypave të ujësjellëseve artificiale të qytetit!

Ushqimi i tradicional natyral dhe uji i pastër si biluri nga krojet malore, na i shndriti sytë dhe na i pastroi telat e zërit, ku ishim të gatshëm që t’ ia themi këngës, ma mirë se bilbilat !

Kënga e rapsodëve popullor

Pas ngrënies së darkës dhe pirjes së çajit, radhën e kishte ahengu dhe kënga tradicionale rapsodike, të cilën mezi e pritnin mikpritësit vendor dhe mysafirët e pranishëm!

Rapsodët e ndryshëm popullor, me veti kishin marrë çiftelitë, sharkitë, instrumente tjera dhe kostumet tradicionale kombëtare.

Pa humbur kohë, të gjithë i akorduan instrumentet dhe kënga filloi. Qetësia mbretëronte në odë, sa dukej se edhe miza po të fluturonte, do të dëgjohej.

Rapsodët kënduan me gjithë afshin e tyre, këngët më të dashura të jetës së tyre që nga Skënderbeu e deri te Adem Jashari ! Në shenj nderimi dhe respekti ndaj këngës dhe rapsodëve, pas çdo përfundimi të këngës – ata nderoheshin me duartrokitje frenetike nga ana e mysafirëve të pranishëm.

Rapsodët këndonin me rend dhe me kujdes të matur burrëror, kurse asnjëri nga mysafirët e pranishëm gjatë kësaj mbrëmje, nuk shtini me armë të zjarrta, sikur që ishte zakon dikur në ndejat e tilla, kur njerëzit e pa përgjegjshëm shtinin me armë zjarri, e prishnin atmosferën e mysafirëve, e prishnin tavanin e odës dhe shkaktonin rreziqe të pa parashikueshme!

Gjatë kësaj mbrëmje të paharrueshme në odën e mësuesit Zahir Bekteshi, në fshatin Gllogovicë, morën pjesë dhe kënduan këta rapsodë popullor: Kadri dhe Xhemajl Duraku, nga fshati Lupç i Ulët , komuna e Podujevës, Ajet Grajçeci dhe Gani Demolli nga Prishtina, Demir Krasniqi dhe Xhemajl Berisha nga Gjilani, Hetem Matoshi dhe Selman Maliqi nga Kamenica, si dhe grupi muzikor i të rinjve të fshatit Gllogovicë, i udhëhequr nga Blerim Bektashi.

I tërë ky aheng dhe kjo mbrëmje e paharrueshme u regjistrua nga ana e kameramanit Bekim Shillova nga Kamenica.

Në fund të kësaj mbrëmje, të gjithë pjesëmarrësit u ndanë të kënaqur me shpresë se edhe në të ardhmen, një traditë e këtillë do të vazhdojë edhe në fshatrat tjera të malësisë së Gollakut dhe me porosinë unanime për të gjithë ata që nuk janë ma në Gollak:

“Kthehuni, ndërtoni, punoni ,argëtohuni dhe kënaquni në Gollak!”

Gjilan, më 16 Dhjetor 2008. Demir KRASNIQI

40 vjet me Demir Krasniqin

Posted in shoqëria on Dhjetor 10, 2008 by cakolli

Shënime autobiografike:

 

DEMIR KRASNIQI – 40 VJET ME JU

 

 

 

Demir Krasniqi, u lind më datën 10 Shkurt 1950, nga nëna – Hysa dhe babai – Shefkiu, në fshatin Tugjec, të Malësisë së Gollakut të Kamenicës.

Rrjedh nga një familje skajshmërish e varfër, por e njohur për mikpritje e bujari .

U rritë dhe u shkollua në skamje, i uritur, i zdeshur dhe i zbathur , duke i ndihmuar gjithnjë të afërmit dhe Kryqi i Kuq, si me ushqim, ashtu edhe me veshmbathje.

Shkollën e plotë fillore e kreu në fshatin e lindjes, ku gjithmonë ishte nxënës shembullor dhe i dalluar në aktivitetet e lira shkollore, sidomos në këndim, art figurativ , hartimet e gjuhës shqipe dhe në artin dramatik.

Në programet shkollore dhe festat e atëhershme shtetërore, Demiri ishte njëri ndër bartësit kryesor të programeve artistike.

Me ndihmën dhe përkrahjen e mësuesit Rexhep Bunjaku, që ishte violina e parë në Malësinë e Gollakut, Demir Krasniqi për herë të parë merr pjesë në Festivalin me karakter ndërkomunal :”Mikrofoni është i Juaji”, në Kamenicë, më 25 Maj 1964, ku si nxënës i klasës së –VII-të fillore, shpërblehet me Vendin e Parë të Jurisë Profesionale, për interpretimin e këngës së “Hajredin Pashës”.

Në vitin shkollor 1965/66 , me provim pranues regjistrohet në Shkollën e Mesme Profesionale të Muzikës “Stevan Mokranjac” në Prishtinë.

Gjatë tërë shkollimit të mesëm, Demirit i ndihmuan me libra, veshmbathje, ushqim e strehim pa pagesë: motra dhe xhaxhallarët e tij në Prishtinë.

Pas mbarimit të shkollimit të mesëm, regjistroi Shkollën e Lartë Pedagogjike – dega e Muzikës, ku i ndoqi ligjëratat plot një vjet, si student i rregullt. Mirëpo, kushtet e rënda alarmante ekonomike, ia ngulfatën dëshirën për t’ i krye studimet dhe pa dëshirën e tij, u detyrua që të ndahet nga studimet përgjithmonë!

 

Pedagog muzikor në shumë vatra arsimore

 

 

 

Në vitin shkollor 1970/71, Demir Krasniqi për herë të parë punësohet si mësimdhënës i Kulturës Muzikore, në Shkollën Fillore “7 Korriku”, (tani “Nuhi Berisha”) të fshatit të lindjes së tij, pra në Tugjec, për të vazhduar më vonë detyrën e edukatorit dhe të pedagogut muzikor në shumë shkolla fillore e të mesme të vendit, si :

-Shkolla Fillore “Zenel Hajdini” në Prishtinë,

-Shkolla Fillore “Milladin Popoviq” në Prishtinë,

-Shkolla Fillore “Rilindja” në Dobroshec të Drenicës,

-Shkolla Fillore “Vëllazërim – Bashkimi” në Slivovë,

-Shkolla Fillore “Boro dhe Ramizi” në Llabjan,

-Shkolla Fillore “Milladin Popoviq” në Novo Bërdë,

-Shkolle Filllore “Fan Stelian Noli” në Viti të Marecit,

-Shkolla e Mesme Ekonomike “Eduard Kardel” (tani “Marin Barleti”) në Gjilan,

-Shkolla e Mesme Teknike “Dragi Popoviq” (tani “Mehmet Isai”) në Gjilan

-Shkolla e Mesme e Mjekësisë “Dr. Asllan Elezi” në Gjilan,

-Shkolla Fillore “Vuk Karaxhiq” (tani”Thimi Mitko”) në Gjilan,

-Shkolla Fillore “Musa Zajmi” në Gjilan,

-Shkolla Fillore “Selami Hallaqi” në Gjilan dhe

-Shkolla Fillore “Abaz Ajeti” në Gjilan

 

Në të gjitha shkollat ku ka punua si pedagog muzikor, krahas punës edukativo- arsimore, gjithmonë ka themelua grupet muzikore me nxënësit e shkollave, ku ka kultivuar dashurinë e zjarrtë ndaj këngës, valles, instrumenteve muzikore dhe muzikës tradicionale kombëtare, për çka edhe është nderuar me shumë mirënjohje e diploma për punën e tij të suksesshme dhe të palodhshme.

 

Themelues i grupeve dhe ansambleve muzikore

 

 

Demir Krasniqi, krahas punës së palodhshme pedagogjike – arsimore, nëpër shumë shkolla fillore dhe të mesme të vendit, ku ka punuar, njëkohësisht ka themeluar shumë grupe artistike muzikore në kuadër të shkollave. Ai ka themelua edhe një numër të madh grupesh e ansamblesh muzikore me amatorë entuziast , gjithandej ku ka punua e jetua, me qëllim që të kultivohet kënga, vallja dhe instrumentet tona të muzikës tradicionale kombëtare.

 

Gjatë këtyre 40 vjetëve të karrierës së tij muzikore, Demir Krasniqi ka themelua edhe këto grupe e ansamble muzikore:

 

-Grupi muzikor folklorik “Vëllezërit Krasniqi” në Prishtinë,

-Grupi muzikor folklorik “Vëllazëria” në Prishtinë,

-Ansambli Vokalo – Instrumental “Çiftelia” pranë Radio Prishtinës, në bashkëpunim me kompozitorin dhe etnomuzikologun e shquar – Lorenc Antoni.

-Shoqëria Kulturo – Artistike “Kosova” në Prishtinë,

- Grupi muzikor i këngëve dhe valleve popullore “Zenel Hajdini” në Prishtinë,

-Shoqëria Kulturo – Artistike “Shpresa e Malësisë” në Tugjec,

-Bashkëthemelues i Shoqërisë Kulturo – Artistike “Idriz Seferi” në Zhegër,

-Bashkëthemelues i Shoqërisë Kulturo- Artistike “Bajram Shabani” në Kumanovë,

-Themelues i Ansamblit Folklorik “Shahiria” në Gjilan,

-Themelues i Grupit muzikor “Xhevahirët” në Gjilan,

-Themelues i Shoqërisë Kulturo – Artistike “Dituria” të shkollave të mesme të Gjilanit,

-Themelues i Ansamblit Muzikor “Krasniqja” në Gjilan,

-Themelues i Grupit të burrave “Qamili i Vogël” pranë Shkollës Fillore “Abaz Ajeti” në Gjilan

-Themelues i grupeve muzikore të shkollave fillore të Gjilanit:”Thimi Mitko”, “Marigona”, “Selami Hallaqi” dhe “Tefta Tashko”…etj. etj.

 

Këngëtar i rregullt i Radio Prishtinës dhe Televizionit

 

 

 

Që nga ditët e para, kur Demir Krasniqi shkoi në Prishtinë dhe u regjistrua në Shkollën e Mesme Profesionale të Muzikës, talentit të tij të rrallë muzikor, shumë shpejt i ra në gjurmë: pedagogu, kompozitori, etnomuzikologu, melografi dhe redaktori përgjegjës i Radio Prishtinës, tani i ndjeri Lorenc Antoni.

Lorenc Antoni, bashkëpunonte ngushtë me Demir Krasniqin, sidomos në lëmin e mbledhjes së folklorit burimor muzikor shqiptar. Kështu që, Lorenc Antoni mblodhi, shënoi, incizoi, notizoi dhe botoi me qindra këngë popullore burimore nga Demir Krasniqi, në Blenin e IV, V,VI dhe VII, në përmbledhjet e veta, me titull:“Folklori muzikor shqiptar”.

Me propozimin dhe sugjerimin e Lorenc Antonit, në vitin 1968, Demir Krasniqi i nënshtrohet audicionit profesional dhe pranohet si këngëtar i rregullt i Radio Prishtinës, ku kënga e parë që e incizoi, ishte ajo me titull:”Kuvendon Marta me gra” e cila brenda një kohe shumë të shkurtër u bë hiti më i madh dhe më i kërkuar i asaj kohe.

Që nga ajo kohë e deri në ditët e sotme, Demir Krasniqi incizoi me dhjetëra e qindra këngë popullore, rapsodike dhe të kompozuara si në Radio Prishtinë, ashtu edhe në Radio Gjilan, e më vonë edhe në shumë radio-stacione tjera qendrore dhe lokale.

Si këngëtar popullor i mediave elektronike institucionale, ka qenë gjithmonë i pranishëm në emisionet dhe programet muzikore edhe të shumë qendrave televizive, si: Televizioni i Prishtinës, Televizioni i Beogradit, Televizioni i Zagrebit, Televizioni i Lubjanës, Televizioni i Shkupit , Radio Televizioni Kombëtar Shqiptar, Radio Televizioni i Kosovës, Radio Televizioni 21, Kohavizioni, Televizioni “Vali” dhe “Men” në Gjilan, Televizioni “Festa” dhe “Zëri i Kumanovës” në Kumanovë, Televizioni “Gurra” dhe “Uskana” në Kërçovë etj.

 

Prijatar i veprave diskografike dhe produkcioneve muzikore

 

 

Prirja për të kënduar dhe talenti i rrallë muzikor i Demir Krasniqit, shumë shpejt iu kishte rënë në vesh edhe producentëve të shtëpive diskografike muzikore, që atë kohë funksiononin nën patronatin e RTJ-së në Beograd, me që në Kosovë nuk ekzistonte shtëpi diskografike.

 

Kështu që, në vitin 1968 , Demirit i afrohet një ofertë për të incizuar një disk gramafoni me këngë popullore shqiptare. Kjo ofertë, për Demirin ishte një privilegj i madh, nga se në atë kohë, nuk ishte punë e lehtë që ndonjë këngëtar shqiptar të ketë disk gramafoni !

Demiri , me grupin e tij muzikor, i rreket shumë seriozisht kësaj pune e cila me vete mbante shumë përgjegjësi artistike, morale dhe kombëtare.

Me që, në atë vit, shënohej Jubileu i 500 – vjetorit të vdekjes së heroit legjendar kombëtar Gjergj Kastrioti – Skënderbeu, Demirit i lindi ideja që në mesin e këngëve të zgjedhura për incizim të diskut, të jetë kënga me titull:”Frynë murrlani me stuhi”, përkatësisht “Kushtrimi i Skënderbeut”, që ishte njëra ndër këngët më të preferuara të asaj kohe, që i këndoheshin Skënderbeut.

Me daljen në dritë të kësaj kënge dhe këtij disku, Demir Krasniqit iu hapen të gjitha rrugët e sukseseve dhe të afirmimit mbarëkombëtar, si këngëtar i ri popullor.

Përmes këtij disku, Demir Krasniqi arriti që ta fus figurën e Skënderbeut në çdo familje dhe shtëpi shqiptare anë e kënd globit tokësor ku jetojnë dhe punojnë shqiptarët.

Është interesante të ceket se ky disk ishte më i shituri në tregun muzikor të asaj kohe, ku theu të gjitha rekordet e tirazhit të shitjes, në mbi 350.000 ekzemplarë, çka nuk ka ndodhë më kurrë me diskografinë shqiptare!

Prej atëherë e deri në ditët e sotme, brenda këtyre 40 viteve, Demir Krasniqi, ka incizuar me qindra albume muzikore, duke filluar nga disqet e gramafonit, audio kasetat, video kasetat e deri tek kompakt disqet .

Numri kaq i madh i këtyre albumeve muzikore, fillimisht është incizuar nëpër shtëpitë më të mëdha diskografike, të cilat vepronin në kuadër të radiotelevizioneve publike shtetërore, si: në Beograd, Zagreb, Lubjanë dhe Sarajevë.

Më vonë, në Kosovë u hapen Produkcione Private Muzikore, në të cilat Demiri e ka vazhduar aktivitetin e tij, përmes këtyre produkcioneve dhe na ka dhuruar shumë albume tjera muzikore.

Nga ky fond kaq i madh i albumeve muzikore, nga krijimtaria e Demir Krasniqit, kanë dalë shumë hite të mëdha, të cilat kanë mbet dhe do të mbesin gjithmonë në kujtesën e adhuruesve dhe konsumuesve të këngëve të këtij këngëtari!

Po i përmendim vetëm disa prej tyre, si: letër me një shkrim të zi”, e shumë e shumë hite tjera të pavdekshme dhe të pa harruara!

“Frynë murrlani me stuhi”,

“Mora sot një

“Kuvendon Marta me gra”,

“Kënga e fatkeqësisë hekurudhore të Zagrebit”,

“Kënga e Hanës”,

“Kënga e Haxhi Tishukut”,

“Mjedis ballit ma ke një pikë”,

“Gëzimi i motrës”,

“Alo, alo, kush është n’ telefon”,

“Rrang e dang sahan”,

“Ku i kam shokët e mi”,

“Po të lutëm shoku im”,

“Moj e mira e kësaj mëhalle”,

“Iliriana”

 

Vlen të theksohet se shumicën nga hitet më të mëdha të Demir Krasniqit, ia kanë huazuar dhe janë mundua që t’ i këndojnë këngëtarë të ndryshëm gjithandej trojeve shqiptare. Prej tyre, po i përmendim: Salim Arifin,Xhezair Elezin, Bujar Qamilin, Shkurte Fejzën, Shyhrete Behlulin, Remzije Osmanin, Nazife Bunjakun , Xhavit Sadikun e shumë të tjerë.

 

Këngëtar shumë i kërkuar dhe i admiruar në dasmat dhe ahengjet popullore

 

 

 

Demir Krasniqi, gjatë karrierës së vet 40 vjeçare, gjithmonë ka krijuar dhe kënduar dy zhanret e muzikës popullore: rapsodinë folklorike dhe këngën artistike qytetare.

Prandaj, duke u nisur nga ky bazament i fuqishëm artistik, Demiri ka marrë pjesë në dasmat, fejesat dhe ahengjet tjera familjare gjithandej krahinave shqiptare brenda kufijve administrativ të ish federatës jugosllave. Ka kënduar në Malësinë e Gollakut, Luginën e Jabllanicës, Luginën e Preshevës, në Malësinë e Karadakut, Anamoravë, në Grykë të Kaçanikut, në Drenicë, Llap, Dukagjin, Has, Palvë e Guci, Ulqin, Tuz, Malësinë e Madhe të Mbi Shkodrës, Shkodër, Tiranë, Manastir, Ohër, Strugë, Kërçovë, Gostivar, Tetovë, Shkup, Kumanovë e vende tjera.

Demir Krasniqi, është njeri ndër këngëtarët e parë shqiptar, që këndoi edhe nëpër hotele e restorante, nga të cilat njëherë e përgjithmonë i shporri nga skena muzikore, këngëtarët dhe muzikantët jevgë , por edhe të ardhacakëve të tjerë, që na e bastardonin këngën dhe muzikën tradicionale shqiptare.

Këtë lloj muzike dhe këndimi, ua gërditi njëherë e përgjithmonë konsumuesve shqiptarë, qoftë në objektet hoteliere, qoftë nëpër dasmat dhe ahengjet tona popullore!

 

Bashkëpunoi dhe ndihmoi shumë këngëtarë e rapsodë popullor

 

 

 

Demir Krasniqi, krahas këndimit dhe kultivimit të këngës popullore qytetare dhe folklorike, ka bashkëpunuar ngushtë me shumë këngëtarë e rapsodë popullor gjithandej trojeve etnike shqiptare.

Nga rapsodët popullor, po e përmendim bashkëpunimin me:

Riza Bllacën, Salih e

Feriz Krasniqin, Qerim Gashin, Isë Llapqevën, Ibish Brojën, Ibrahim Krasniqin, Qazim Berishën, Tahir Drenicën, Hashim Shalën, Osman Gllarevën, Durmish Kadishanin, Bajrush Dodën, Marash Krasniqin, Augustin Ukën, Shaip Berishën, Jakup Krasniqin, Rrustem Ulajn, Xhemajl Berishën, Shaban Baksin, Qazim Behen, Zejnullah Bajramin, Qazim Hajdarin , Hetem Matoshin e shumë e shumë të tjerë.

 

Nga këngëtarët popullor, ka bashkëpunuar me:

 

Qamilin e Vogël, Mazllom Mejzinin, Ismet Pejën, Xhevdet Hafizin, Njazi Nikoliqin, Nexhmije Pagarushën, Liliana Çavollin, Rukije Mustafen, Ylfete Rafunen, Emine Abdullahun, Sanije Berishën, Taibe Bunjakun, Shaban Gjekajn, Salim Arifin, Halim Halitin, Vëllezërit Dervishi, Bexhet Jagodinin, Habib Rushanin, Lendita Hakajn, Ismet Demajn, Hamide Sadikun, Arife Baliqin, Selajdin Miftarin,

e shumë e shumë të tjerë.

 

Pjesëmarrës në manifestime kulturore gjithëpopullore dhe koncerte publike

 

 

 

Demir Krasniqi, si këngëtar dhe rapsod shumë i respektuar popullor, ka marrë pjesë në një varg manifestimesh gjithëpopullore me karaktere të ndryshme kulturore, ndër të cilat po i përmendim:

Inaugurimi i Shtëpisë së Kulturës në Keqekollë, në Miradi të Epër,

Inaugurimi i rrymës elektrike në Kllokoq të Marecit,

Inaugurimi i rrugës Kamenicë – Busavatë,

Takimet tradicionale republikane të shkollave që mbanin emrin e heroit të popullit – Zenel Hajdini , nën moton :”SHKOLLA IME EMRIN TËND E MBA’”,

Takimet e shkollave fillore të komunës së Gllogocit,

Takimet tradicionale të vendlindjes në: Tugjec, Lisockë, Gjyrishec, Velegllavë, Poliçkë, Desivojcë, Makresh,

Manifestimi tradicional “Alpet shqiptare” në Vuthaj të Gucisë…etj.

Ka marrë pjesë në një numër të madh koncertesh publike gjithandej Kosovës, Luginës së Preshevës dhe Maqedonisë.

 

Pjesëmarrës në festivalet vendore, mbarëkombëtare dhe ndërkombëtare

 

 

 

Si këngëtar dhe rapsod popullor , ka marrë pjesë në shumë festivale të muzikës popullore dhe të asaj burimore në shumë qendra të Kosovës, prej të cilave po i përmendim disa prej tyre, si:

“Rivista e Folklorit Burimor të Kosovës”,

në Gllogoc të Drenicës,

 

Festivali “Kosovarja këndon” në Ferizaj, më 1976 dhe 1977,

Festivali i folklorit burimor “Hasi jehon” në Gjonaj të Hasit,

Festivali “I këndojmë lirisë” në Klinë,

Festivali “Eshkë e ndezur mbi Shkëlzen” në Deçan,

Manifestimi tradicional “Flaka e janarit” në Gjilan e shumë festivale të tjera.

Në festivalet me karakter mbarëkombëtar, ka marrë pjesë në Manifestimin fetar mbarëkombëtar, për nderë të festës së Kurban – Bajramit, në Shkodër më 1996, ku ishte i vetmi përfaqësues nga Kosova, që u prezantua me këngë fetare.

Më 2007, merr pjesë në Festivalin mbarëkombëtar “Zëri i Alfabetit” në Manastir, si përfaqësues i vetëm nga Kosova.

Në festivalet ndërkombëtare të folklorit, së bashku me Ansamblin Vokalo – Instrumental “Çiftelia” të Radio Prishtinës, nën drejtimin e Lorenc Antonit, përfaqësojnë Kosovën, në:

 

Festivalin “Rivista e Folklorit Evropian ” në Zagreb, më 1970,

“Rivista e Folklorit Ballkanik”në Ohër, më 1970,

“Tubimet e folklorit ” në Beograd, më 1971 dhe në

Festivalin Evropian “Danubi i kaltër” në Novi Sad, më 1976,

ku këndon në duet me Bilibilin e Kosovës – Nexhmije Pagarushën.

 

Anëtar në juritë profesionale të festivaleve

 

 

 

Disa herë ka qenë anëtarë i jurive profesionale të disa festivaleve, prej të cilave po i përmendim:

Festivalin “Kosovarja këndon” më 1976 në Ferizaj,

Festivali i Folklorit burimor regjional “Gurra” në fshatin Përlepnicë të Gjilanit, më 1990 dhe 1991,

Kryetar i jurisë profesionale tri vjet rresht në Manifestimin tradicional “Lulëkuqet e prillit” në Kamenicë etj.

 

Krijues , kompozitor dhe kantautor i këngës popullore

 

 

 

Demir Krasniqi është krijues dhe kompozitor i më se 2000 këngëve rapsodike, këngëve artistike në frymën popullore, valleve popullore, këngëve humoristike e satirike , parodive , këngëve fetare dhe poezive për të rritur.

Si kompozitor dhe kantautor, ka marrë pjesë disa herë radhazi në Festivalin tradicional “Akordet e Kosovës”, më 1969, 1970, 1974, 1976, 1978, 1980, 1995, në Festivalin “Kënga shqiptare” më 1995 etj.

Në disa nga këto festivale, këngët e Demirit i kanë këndua interpretues të tjerë të muzikës popullore, si: Sulejman Borova, Faton Bakolli, Ejup Rexha, Sanije Matoshi, Mustafë Tahiri dhe në “Akordet e Kosovës – 1980″, të cilat u mbajtën në qytetin e Gjilanit, këngëtarja e mirënjohur Shkurte Fejza, për herë të parë debyton në këtë festival, me këngën e Demir Krasniqit, me titull:”Trimi legjendar”.

Demir Krasniqi ka qenë anëtarë i rregullt i Lidhjes së Kompozitorëve të Jugosllavisë, që quhej: SAKOJ dhe anëtar i rregullt i Lidhjes së Autorëve të Muzikës Popullore, që quhej: SANAM.

 

Demir Krasniqi, përmes krijimtarisë së tij muzikore, shpalosi faqet e historisë sonë kombëtare nga të gjitha krahinat etnike shqiptare, duke filluar nga Kruja e Skënderbeut, Janina e Ali pashë Tepelenës, Vlora e Ismail Qemailit, Ali pashë Gucia, Vranina e Oso Kukës, Ulqini, Tivari, Lugina e Jabllanicës, Lugina e Preshevës, Karadaku, Gollaku, Gjilani, Kaçaniku, Drenica, Llapi, Dukagjini, Kumanova, Shkupi, Tetova, Gostivari, Dibra, Struga, Ohri, Prespa, Manastiri, duke iu kënduar trimave legjendar dhe heronjve të kombit, nga të gjitha luftërat e zhvilluara nëpër shekuj, me aspirata drejt çlirimit dhe bashkimit mbarëkombëtar shqiptarë , që nga Skënderbeu e deri tek Adem Jashari .

Demir Krasniqi është autori dhe kompozitori i parë shqiptar, i cili thuri, kompozoi dhe publikoi këngën me titull:”Rroftë Ushtria Çlirimtare”, të cilën e botoi në të përditshmen kosovare:”Gazeta Shqiptare” më datën 17 Nëntor 1998, në Prishtinë.

 

Mbledhës i pasionuar i folklorit muzikor shqiptar

 

 

 

Demir Krasniqi, është mbledhës i pasionuar i folklorit muzikor shqiptar, ku gjatë këtyre katër dekadave të karrierës së tij, ka mbledhur, shënuar dhe daktilografuar mbi katër mijë këngë të ndryshme popullore te të gjitha cikleve, që nga ato legjendare, epike, historike, lirike e deri tek këngës e dasmës së Gollakut, ku i ka mbledhur mbi 1200 këngë të ndryshme të këtij lloji.

Krahas këndimit, Demir Krasniqi është edhe instrumentist virtuoz universal, i cili luan në disa instrumente muzikore, si: violinë, piano, fiz- harmonikë, klaviatura, prim, mandolinë, mandollë, çifteli dhe sharki.

 

Radio gazetar, gazetar hulumtues, publicist dhe moderator

 

 

 

Që nga rinia e hershme, Demiri është marrë herë pas here edhe me gazetari.

Kështu që në moshën 51 vjeçare diplomon në Radio Gazetari në Univerzitetin e Gazetarisë Norvegjeze dhe në Gazetari Hulumtuese në Univerzitetin e Gazetarisë Kanadeze.

Si gazetar – publicist, ka botuar shumë shkrime e studime në shumë revista, gazeta ditore, në radio stacione dhe në televizione lokale, ku krahas gazetarisë, ka ushtruar me sukses edhe moderimin e shumë emisioneve kulturore e politike publike.

Demir Krasniqi, si gazetar dhe publicist edhe sot e kësaj dite është i pranishëm kudo nëpër gazetat dhe revistat e vendit, si dhe në shumë forume botërore të internetit.

Për punën e tij të palodhshme gjatë këtyre katër dekadave, qoftë në arsim, qoftë në lëmin e krijimtarisë muzikore, Demir Krasniqi është nderuar me shumë shpërblime, mirënjohje e diploma ndër më të ndryshmet, por pa dyshim se mirënjohjet dhe shpërblimet e tij më të dashura në jetë, janë: Kompletet e kostumeve kombëtare të Qamilit të Vogël, të cilat ia ka dhurua familja e të ndjerit Qamil, për punën që ka bërë Demiri rreth ndriçimit dhe publikimit të veprave të Qamilit të Vogël, pastaj shpërblimi special “Emblema e Mujë Krasniqit”, Shpërblimi “Zëri i Alfabetit” në Manastir, shpërblimi i dyfishtë i vendeve të para në festivalet “Kosovarja këndon” në Ferizaj më 1976 dhe 1977 si dhe shumë shpërblime tjera.

 

Këngëtar dhe krijues jo komercial dhe jo profitabil

 

 

 

Demir Krasniqi, si këngëtar dhe krijues muzikor, asnjëherë në jetë nuk ka qenë këngëtar komercialist, as profiter i këngës dhe veprave muzikore. Për këtë, e kishte motivuar motoja e këngëtarit legjendar kosovar – Qamili i Vogël – Muhaxhiri, i cili vazhdimisht e këshillonte dhe i sugjeronte si vijon:

“Nëse këndon për fytyrë – nuk do të kesh para!

Nëse këndon për para – nuk do të kesh fytyrë”!

 

 

Dhe që nga rinia e hershme, Demiri u përcaktua që të këndojë dhe të krijojë për fytyrë , e jo për para!

Andaj, motoja e përjetshme e këngës dhe krijimtarisë së tij muzikore është kjo:

“Për emrin e Zotit,

Për nderin e kombit,

Për gjakun e dëshmorëve,

Për eshtrat e varreve”!

 

 

 

Veprat letrare nga opusi krijues i Demir Krasniqit, të cilat i ka botuar deri më tani , janë 15 sosh, sipas kësaj radhitje:

Mallëngjime e oshtima” – Prishtinë, më 1993.

Qamili i Vogël – zë që nuk shuhet” (monografi) – Prishtinë, më 1995.

“Gjakon Kosova”
Bejtë Pireva” – Gjilan, më 2002.

“Zeqir Maroca”
Këngë krismash lirie I” – Gjilan, më 2003.

Këngë krismash lirie II” – Prishtinë, më 2003.

Familja Kurti nga Tugjeci”(monografi) – Prishtinë, më 2004.

Shtojzovallet e Gollakut” – Prishtinë, më 2005.

“Kushtrim lirie”
Liman Shahiqi – trim i Gollakut” – Prishtinë, më 2005.

Kroi i këngës” – Gjilan, më 2006.

Qamili i Vogël – këngë përjetësie” – Gjakovë, më 2006.

Krenaria e Gollakut” – Gjilan, më 2008 dhe

“Diell lirie”

 

– Gjilan, më 2008. – Gjilan, më 2005. – Gjilan, më 2002. – Gjilan, më 1998.

 

Dhe krejt në fund, nuk mund të ndahemi nga ky krijues, pa e thënë edhe një të vërtetë të hidhur:

Demir Krasniqi, pas tërë këtij bagazhi të krijimtarisë muzikore 40 vjeçare, në vend se të përkrahet dhe të ndihmohet në ditët e shtyra të moshës së tij, pas 38 vjet përvojë pune në lëmin e arsimit dhe të edukimit – në vend se të nderohet e shpërblehet për punën dhe mundin e tij – ai ndëshkohet padrejtësisht, duke e larguar nga shkolla, ditari dhe nxënësit e tij, të cilëve ua përkushtoi tërë jetën e tij dhe Demir Krasniqi, sot pamëshirshëm sorollatet rrugëve të qytetit, i pa punë dhe i lënë krejtësisht anash nga shoqëria jonë demokratike!

 

Gjilan, Tetor 2008. Demir Krasniqiff5fbe23-dfb6-4b8a-b707-1eea413f06f3

 

Krijues që përmes këngës shpalosi faqet e historisë kombëtare

SHKOLLA SHQIPE NË ESSEN;KREMTOI FESTËN E FLAMURIT

Posted in Uncategorized on Dhjetor 9, 2008 by cakolli

PER NDER TE 28 NENTORIT NE ESSEN
 
NXENISIT E SHKOLLES SHQIPE : KENDUAN ,VALLEZUAN , E LIGJERUAN SHQIPE

Nga Liman Zogaj
 
Dita e Flamurit Kombetar-28 Nentori,
Pavaresia e Shqiperis,
Ditlindja e Komandantit  Adem Jashari,
Viti i Pavaresise se Shtetit te Kosoves,Ishin  embleme dhe emrues i perbashket per Manifestimin Kulturore qe u mbajt ne Essen ne kete funde jave.Nxensit e shkolles shqipe nga Esseni dhe ata nga Qyteti i  Krefeldit,bashkarishte  dhane program te zgjedhur Kulturor.
Mesuesja Vitore Pergjoka,i pershendeti Spektatoret e shumte qe ishin tubuar  per ti Festuar festat e Nentorit.V.Perrgjoka i pershendeti te Pranishmit duke u uruar Festen e Flamurit Kombetar, dhe e quajti si te shejte kete Kremte pasi sivjet e festojme edhe me Shtetin e Ri te Kosoves.Te Pranishmit i Pershendetn edhe Kretaret e Kshillit te Prinderve,Naim Iljazi nga Esseni, dhe Afrim Bojkaj nga Krefeldi.
Programin Kulturore e nise Interpretimi shume i bukur i valles”Sot ne Diten e Pavaresis”te cilen e vallezuan shume bukur grupi i vogelusheve vallatare nga Krefeldi.Koreogafja Lindita Lulaj,jo vetem se deshmoi se eshte duke punuare me perkushtime me Nxenesit per ti  misheruar me interpretimin e alleve Shqipe,por per te pranishmit arriti qe te prezentoje vertet  valle  me nivel te mire artistike.Nxenesit e Shkolles  Shqipe nga Krefeldi e kenduan bukur ne kor edhe Kengen “Po martohet Malesori”.Poezi per Flamurin recituan  motrat Laura e leondra Beqiri.
  Nga Nxenesit para te pranishmeve Kenduan edhe  Motrat  Kelmendi,pastaj interpretja e talentuar Eljesa Alija,e cile edhe eshte laurate e vendit te Dyte nga festivali i kenges per femije qe eshte mbajte sivjet ne  Tetove.Kengetarja e re Arberie Bqeiri i knaqi moashateret e vet me kenge dhe ze te embel muzikor.Nder te mirepriturit e  e keteije manifestimi Kulturore ishte edhe Interpretimi me mjeshtri ne Qifteli nga i riu Bedri Kryeziu.
      Salla shume e pershtateshme per Manifestime te tilla,kenget,vallet dhe ligjerimi Shqipe nga Nxenesit Shqipetar te Shkolles Shqipe nga Krefeldi dhe Esseni bene qe kjo te jete nje rrefim shume serioze per te shtegtuare edhe me me ngulme shtigjeve te ruajtese se Gjuhes  dhe vlerave tone Kulturore.Ajo qka ishte  edhe me e fuqishme dhe qe ja shtonte edhe me shume bukurine ketije manifestime Per Flamurin Kombetar,ishte Pjesmarrja e Nxenesve dhe prinderve e Spektaoreve te shumte qe vinin nga Viset e Ndryshme ku jetojne Shqiparet.Agoni nga Kosova,Eljesa nga Tetova,Jetmirja nga Tirana etj, qe dore per Dore Vllezonin valle “Nga Tropoja”,Vallen e “Rugoves” sillnin Koloritin me te ngjyrte ne bukurite e kesaje nate festive.
    Spektatoret e shumte pasi u knaqen me programin shume te pasur te pregatitur nge Mesuesja Vitore Pergjoka, nga Koreografja  Lindite Lulaj dhe te shaqure nga nxensit shume te vyer u pershendetn me duartokitje te gjata.
     Pas perfundimit  te programit nga nxenesit e Shkollave shqipe nga Esseni dhe Krefeldi para artdashesve oli ne skene Kengetarja e spikatur nga Shqiperia  Diturie Rushiti.Interpretuesja ecila diti me se miri qe zerin e bukur ta shoqeroje edhe me mimike,emocion dhe nje vallezime te lehte ne skene u be vertet atmosfere e mire Muzikore  per festate e shtrenjeta te Nentorit.Interpretimin e bukur te Diturie Rushitit e ndihmoje edhe  percjellja mjeshtrore e Muzikantit kujtim Lulaj.

Foto: Agon Iljazi

vetem dhenduert i kendojmë për së gjalli

Posted in muzikë on Dhjetor 6, 2008 by cakolli

Koment

VETËM DHËNDURËT KËNDOHEN PËR SË GJALLI

Gjatë karrierës sime si këngëtar krijues , më ka rënë që të përballem me lloj – lloj njerëzish të mentaliteteve të ndryshme . Dihet se shijet dhe kërkesat e njerëzve ndaj këngës dhe muzikës janë të ndryshme, ashtu siç janë edhe zhanret e muzikës të ndryshme.

Në opusin tim krijues në zhanrin e muzikës popullore, sidomos të asaj rapsodike dhe lirike, më se 70% të këngëve të mia , i takojnë ngjarjeve historike, trimave legjendarë, heronjve, dëshmorëve dhe figurave më të ndritura të kombit tonë , gjithandej trojeve etnike shqiptare. Këto këngë më bëjnë të jam krenar dhe t’i këndoj me gjithë frymën e shpirtit që kam.

Mirëpo, jo rrallë herë , më ka rastisur që të zhvilloj dialogje të pa këndshme me njerëz që kanë ambicie të një mentaliteti të sëmurë nga lashtësia dhe primitivizmi  i trashëguar  ndër shekuj . Njerëzit e vuajtur nga një mentalitet i tillë, do të dëshironin që edhe atyre të iu thuren këngë dhe të këndohen për së gjalli, pa e bërë asnjë hap në të mirë të popullit, kombit dhe atdheut!

Njerëzit e një mentaliteti të këtillë (pa asnjë meritë), do të ëndërronin që të futen në analet e historisë së këngës shqiptare, në historinë kombëtare dhe të rreshtohen me elitën e trimave të atdheut! Ata, do të donin që këngët e tyre , të jehojnë fuqishëm nëpër tregje, vetura, koncerte, e sidomos nëpër odat e burrave, ku do të përcilleshin vazhdimisht me rrebeshe rafalësh nëpër tavanet e odave dhe shtëpive të huaja, në mënyrë që edhe bota femërore dhe fëmijët, të mësonin e të dëgjojnë për “trimëritë” dhe “burrëritë” e tyre!

Të ushqyer nga një mentalitet i këtillë, shumë njerëz në jetën time më kanë ndalur rrugëve dhe më kanë kërkuar që t’ iu thuri dhe t’ iu këndoj këngë?!

Të tillët, me një mllef dhe nervozë të pa matur , më drejtohen kështu:

“More, ti, krejt dynjasë ju këndove dhe i qite në këngë, vetëm mua jo?!”

Përpjekjet e mia, për t’ i bindur se kënga nuk mund t’ i kushtohet secilit njeri, asnjëherë nuk kanë qenë bindëse dhe të suksesshme !

Përveç atyre, të cilët më drejtohen drejtpërsëdrejti me kërkesa për t’ iu kushtuar dhe kënduar këngë personalisht atyre, është edhe një grup tjetër individësh që janë simpatizantë të sëmurë ndaj liderëve të tyre politik dhe të tillët janë edhe më agresiv se sa ata të parët, nga se ata dinë të shprehin kërkesat e tyre edhe me fjalë e tone kërcënuese!

Po e marr shembull një rast shumë të freskët, i cili më ndodhi këto ditë , mu në sheshin e qytetit tim:

Duke shëtitur nëpër sheshin e qytetit së bashku me një mik timin, pa pritur më doli përpara një njeri bukur i moshuar, i veshur pedant e me kravatë, që në shikim të parë dukej të jetë ndonjë intelektual i ngritur! U ndal mu përpara meje dhe më përshëndeti, duke më pyetur:” A je ti, Demir Krasniqi?”

Unë, iu përgjigja me urtësi dhe modesti: “Po , vet unë jam Demir Krasniqi, por Ju kërkoj falje, nga se Juve nuk po ju njoh !”

Kalimtari i pispillosur deri në kokë, ma ktheu me një buzëqeshje ironike:

“Po, po . Ju këngëtarët nuk e njihni askënd, pos vetës ! Por, unë jam një zyrtar i lartë i drejtësisë, i cili ju adhuroj dhe me këngët tuaja, jam rritur! Por tash, kam fillua të ta marr inati, nga se krejt këngëtarët e regjioneve tjera, po ju kushtojnë këngë dhe po i këndojnë liderët  e vet të gjallë, kurse Ti, për krejt dynjanë ke krijuar këngë, vetëm për liderët e gjallë të Anamoravës, jo! E për këtë , të ndala që të tregoj se nuk e ke mirë, nga se unë jam një jurist me fakultet dhe ne kemi nevojë që t’ iu këndojmë liderëve tanë politik sa janë të gjallë, se kur të vdesin, nuk mund t’ i dëgjojnë këngët e veta!”

Sjellja e këtillë e këtij juristi, më habiti dhe më shokoi ! Pasi më nxori nga takti, më detyroi që t’ ia them edhe unë , dy – tri fjalë:

“Më vjen keq, zotëri jurist, që Ju , nuk po e ditkeni se nga ana juridike është vepër e rëndë penale, që t’ i këndosh këngë njeriut për së gjalli, pa marrë para sysh se për kënd është fjala!

E dyta: – Në traditat dhe zakonet tona popullore, vetëm dhëndurëve iu këndohen këngë për së gjalli, e askujt tjetër!

Vajzat , iu këndojnë këngë me defe – dhëndurëve, nja tri ditë para se të martohet, me qëllim që t’ ia lavdërojnë nusen, t’ a trimërojnë atë, për t’ ia hequr tremën dhe frikën para se të hyjë dhëndër, nga se në kohërat më të vjetra djemtë e ri martoheshin me vajzat që ua caktonin prindërit, pa u pa kurrë me to , deri në natën e martesës, andaj edhe kishin frikë shumë në natën e parë të martesës!

Ndërsa, sa iu përket liderëve tanë të gjallë, nuk mendoj se ka nevojë që t’ ua heqim tremën me këngë, për t’ u marrë me politikë dhe për ta drejtuar popullin në rrugë të drejtë e të mbarë!”

Demir KRASNIQI8affb7a5-0929-49e6-a243-a882301c75f3

ANTOLOGJI BOTËRORE NË PARIS

Posted in Uncategorized on Dhjetor 3, 2008 by cakolli
 

 

 

Revista Zemra
 

Jeton Kelmendi në një antologji botërore në Paris
E marte, 02-12-2008, 01:12pm (GMT)

Jeton Kelmendi

Në Paris këto ditë është botuar antologjia e poezisë botërore „Le Cahiers de Poésie 15„ pjesë e së cilës është edhe poeti shqiptar Jeton Kelmendi. Libri ka 363 faqe kurse botues është Joseph Ouaknine. Në parafjalën e tij Botuesi shkruan se në ketë botim janë 50 poetët më të mirë në botë për vitin 2008. Zgjedhja e poezive është bërë sipas autoreve.

Ky libër poetik i ofrohet lexuesit frëngjisht folës, si një dhuratë e artë shkruan më tej botuesi. Autorët janë nga SHBA-të, Franca, Anglia, Kanadaja, Belgjika, Suedia, Danimarka, Zvicra, vendet e Azisë, kurse nga Ballkani janë Constantin Frosin nga Rumania dhe Jeton Kelmendi nga Kosova.

 Qasja për një antologji të tillë ka qenë lidhja frankofone me poezinë dhe ritet e saj nga fryma autoriale thohet më tej në parathënien e librit. 

 

Joseph Ouaknine flet për poezitë e secilit autor. Për poetin shqiptar Jeton Kelmendi ai shkruan se është një poet konciz dhe i kursyer në fjalë. Kelmendi me pak fjalë thotë disa  gjëra që kanë kahje të ndryshme. Ndërkaq mënyra se si shkruan Kelmendi është tejet e veçantë për nga konstrukti i fjalëshprehjes.

 

Libri mund të blihet në internet në adresën http://www.ouaknine.fr/perso/

 

Jeton Kelmendi – Biografi e shkurtër

 

Jeton Kelmendi është autori  që ka krijuar poezinë e tij, tredimensionale, ku modernen gërsheton me aktualitetin dhe e shpreh në mënyrë origjinale dhe tradicionale.  Kritika e ka vlerësuar si poezi e mesazheve të mëdha dhe të realizuar artistikisht.  Gjuha e Kelmendit, në poezinë e tij është personale, e cila natyrshëm i shkon lexuesit, si një formë që tërheq së rilexuari, ngase kap koncepte figurative e komplekse. Esenca e poezisë së tij është narracionin vertikal dhe figura me të cilat luan në kohë dhe hapësirë.

 

 Jeton Kelmendi, poet dhe publicist, lindi më 1978 në Pejë. Shkollën fillore dhe të mesme i kreu në vendlindje, studimet në Prishtinë. Punon për shumë media shqiptare dhe bashkëpunon me të tjera edhe jashtë vendit. Kelmendi është një emër i njohur, për lexuesin në Kosovë, që nga  vitet 2000. Ai gjithashtu njihet nga lexuesit si publicist që trajton çështjet politike dhe kulturore.  Poezitë e tij janë përkthyer në disa gjuhë dhe janë pjesë e disa antologjive. Jeton Kelmendi është anëtar i disa klubeve ndërkombëtare te poetëve dhe është i prezantuar në revista kulturore sidomos në gjuhën angleze. Esenca e mendimit poetik të Kelmendit është etika e të shprehurit dhe kujdesi me fjalën. Motive dominuese në krijimtarinë e tij, janë lirika e dashurisë dhe realiteti i kohës. Është veteran i luftës së UÇK-së. Aktualisht punon dhe jeton në Bruksel dhe është anëtar i Asociacionit të Gazetarëve profesionist të Evropës.

 

Tituj të veprave

 

Shekulli i Premtimeve, 1999 (poezi)

Përtej Heshtjes, 2002  (poezi)

Në qoftë mesditë, 2004  (poezi)

Më fal pak Atdhe, 2005   (poezi)

Ku shkojnë ardhjet 2007  (poezi)

Zonja Fjalë 2007              (dramë)

 

Libra ne gjuhë tjera

 

Ce mult s-au rãrit scrisorile /Sa fortë janë rralluar letrat antologji personale në Gjuhën Rumune

 

 

 

Emrat në antologji:

 

Aline LASSALLE

Arlette LE BOHEC

Athanase VANTCHEV DE THRACY

Béatrice PISANI

Bernard ROUCAHLEOU

Brian OSTROVSKY

Carla.

Chantal SIEBERT

Claude AMMANN

Colette ËEBER

Constantin FROSIN

Corinne SAUFFIER

Déa L’HOËST

Denis HAMEL

Élisa HUTTIN

Élisabeth SANGUINETTI

Francine GADBOIS

François DELHAYE

Françoise MONDINE

Gaël RISTORD

Gervais de Collins NOUMSI BOUOPDA

Gilles BIZIEN

Hervé FAUTRÉ

Jacques HERMAN

Jacques ROLLAND

Jean KOBS

Jean SAINT-VIL

Jean-Michel HATTON

Jean-Robert PAUL

Jeton KELMENDI

Joseph OUAKNINE

Laurent FELS

Marie CHARREL

Marie CHEVALIER

Marie-Claude MARTY

Marie-José GRAVA

Nicole ALLOMBERT

Pascal TRUCHET

Pascale CORNEN

Patricia LARANCO

Paul MATHIEU

Philippe VINTEJOUX

Roger DUTAILLY

Roger MASSÉ

Saint-John KAUSS

Sandy BEL

Serge MAISONNIER

Stella Vinitchi RADULESCU

Üzeyir Lokman ÇAYCI

Xavier LAINE

KUSH E URREN PLISIN NUK DUHET TË VESHi as tirqit

Posted in Uncategorized on Dhjetor 2, 2008 by cakolli

u2_demirkrasniqiKoment

KUSH E URREN PLISIN – NUK DUHET T’ I VESHË TIRQIT !

Veshjet tona kombëtare janë shumë të begatshme, me shumë kolorite dhe ornamentikë autoktone, me të cilat kombi ynë identifikohet në opinionin ndërkombëtar. Ato janë aq karakteristike dhe aq joshëse për studiuesit e folklorit dhe etnografisë, sa të gjithë mahniten në rastet kur i shohin ato, nëpër skenat e ndryshme: koncerte, festivale, programe televizive dhe simpoziume të ndryshme ndërkombëtare që kanë të bëjnë me folklorin dhe traditat e popujve të botës.

Pa dyshim, se pjesa më e ndjeshme dhe më karakteristike e kostumografisë sonë kombëtare, është plisi, apo qeleshja e bardhë, simbol ky që nuk e ka asnjë popull tjetër në botë. Plisi, apo qeleshja e bardhë shqiptare është shumë i  lashtë , i përpunuar prej leshit të deleve , i cili  simbolizon  paqen , kthjelltësinë dhe pastërtinë shpirtërore të kombit shqiptar.

Ashtu siç ndryshojnë dialektet e të folmes, traditat, zakonet dhe forma e veshjeve kombëtare prej një krahine në një krahinë, ashtu ndryshon edhe forma e plisit, apo qeleshes së bardhë. Në Kosovë bahen dy lloje të plisave të bardhë, që kanë formën e kupës dhe njëri lloj është pa kurriz, e tjetri ndahet për mes një kurrizi.

Edhe në krahinat e Shqipërisë, na paraqiten dy lloje të plisave, apo qelesheve të bardha. Në veri bahet plisi me kupë të rrafshët , i cili pak a shumë për kah forma i ngjet fesave të kuq e të zi, të cilët i mbanin dikur osmanlinjtë , ndërsa në jug bahen plisat (qeleshet) e bardha me kupa të mprehura dhe në maje të kupës kanë një bisht të vogël.

Përveç plisit që ndryshon formën prej krahine në krahinë, këtë ndryshim e hasim edhe tek forma e tirqve dhe pjesëve tjera të veshjeve kombëtare shqiptare. Bie fjala, në Kosovë bahen dy lloje tirqish: të zi dhe të bardhë. Tirqit e zi, tradicionalisht janë bajt për punët e përditshme në bujqësi e blegtori, kurse tirqit e bardhë janë përdorë ekskluzivisht për solemnitete, dasma, ahengje dhe mysafirllëqe. Por më tepër, tirqit e zi janë bajt në krahinat e Kosovës lindore:Llap, Gollak e Karadak.

Në disa krahina të Shqipërisë jugore, tradicionalisht janë bajt fustanellat, të cilat në Kosovë, kurrë nuk kanë qenë pjesë e veshjes kombëtare.

Për derisa veshjet tona tradicionale kombëtare janë ruajtur nëpër shekuj të robërive të ndryshme, me një dashuri dhe autoktoni të palëkundur, sot në përpjekjet e demokratizimit të vendit dhe popullit shqiptar, nuk mund të krenohemi se po ruhen dhe kultivohen këto vlera me një përkushtim, seriozitet dhe autoktoni të trashëguar!

Në skenat tona koncertale, në festivale dhe në skenografitë e televizioneve tona publike, është krijuar një kakofoni e përdorimit dhe veshjeve tona kombëtare, me çka ia humbin vlerat e autoktonisë së tyre.

Çoroditje të mëdha po i bëhen kostumografisë sonë kombëtare që nga qepja e tyre e deri tek përdorimi dhe mënyra e veshjes së tyre. Tanimë , nuk mund të thuhet se janë duke u ruajtur vlerat autoktone të këtyre veshjeve , në bazë të krahinave ,qoftë për nga përdorimi i lëndës së parë për përpunimin e tyre, qoftë për qepjen, qoftë për veshjen e tyre. Kostumografia jonë kombëtare sot, më tepër është një imitim i origjinalit përmes pëlhurave dhe stofave të lehta e të pambukta , të cilat synim kryesor e kanë tregun dhe biznesin, e jo vlerat e autoktonisë.

Njëra nga çoroditjet më të shprehura të përdorimit të veshjeve tona kombëtare, pa dyshim është përdorimi i fustanellave të burrave të jugut, të cilat jo rrallë herë na bie t’i shohim të veshura nga anëtarët e grupeve dhe ansambleve burimore nga Kosova?!

Një gjë dihet mirëfilli , se kurrë në historinë e kostumografisë kombëtare, burrat e Kosovës nuk i kanë bartur fustanellat e jugut, sikur që as burrat e jugut nuk i kanë bartur tirqit e bardhë e të zi, që përdoren në Drenicë, Dukagjin, Rugovë, Llap, Gollak e Karadak!

Çoroditjet, injorimet dhe nënçmimet më të mëdha në përdorimin e kostumografisë kombëtare nëpër skenat publike, koncerte, festivale, programe televizive, spote këngëtarësh, pa dyshim kohëve të fundit janë duke iu bërë plisit të bardhë kombëtar, apo qeleshes!

Është e çuditshme se si veprohet kështu nga ana e disa këngëtarëve, rapsodëve, valltarëve, të cilët i përdorin veshjet kombëtare sa për sy e faqe me një kamuflim të pa parë para shikuesve e dëgjuesve, por të rrallë janë ata të cilët do të dalin në skenë me plis të bardhë mbi kokë!

Kjo dukuri e shëmtuar nëpër skenat tona muzikore, të iriton dhe të nervozon, nga se para sysh na dalin disa pseudo – artist që e çorodisin veshjen tradicionale kombëtare, duke mos e përfillur atë në origjinal, duke mos ditur se si vishen ato dhe mbi të gjitha, duke e urryer bartjen e plisit të bardhë mbi kokë?!

Artistët e tillë, që përbuzin dhe urrejnë kostumografinë kombëtare, para auditorit të gjerë , dalin aq artificial dhe aq qesharak, për të mos thënë edhe banal, nga se t’ i veshësh tirqit , shokën, këmishën , opingat e të mos e vësh plisin e bardhë mbi kokë, kjo është më shumë se injorim ndaj simboleve tona kombëtare!

E terë kjo çoroditje, strëkeqje dhe injorim që i bëhet plisit të bardhë, rrjedh nga një mentalitet i shizofrenisë adoleshente të atyre që mendojnë se në skenë po ua shëmton bukurinë plisi i bardhë, duke ua pa mundësuar që auditori t’ ua shoh kaçurrelat e flokëve të ngopura me llaqe e gelle të ndryshme, por mbi të gjitha, personazhet e këtilla vuajnë nga kompleksi, se mos vallë, përmes ekraneve televizive – nuk do t’ i njohin dashnoret e tyre, po qe se e qesin plisin mbi kokë?!

Pra, thjeshtë: Ata që e urrejnë plisin – nuk duhet t’ i veshin as tirqit!

Përveç keqpërdorimit që po i bëhet plisit të bardhë nëpër skenat tona publike nga ana e artistëve të këngës dhe muzikës sonë popullore, të paktë janë ata që dinë se si mbështillet shoka në brez dhe si mbathen opingat tradicionale. Prandaj, shumë herë shohim artistë në skenë, pa shokë, pa opinga, me këpuca, e puma të ndryshme, duke mos ditur se sa i bëjnë dëm veshjes sonë tradicionale!

Dhe krejt në përfundim, po shtoj se kohëve të fundit , në skenat dhe spotet e disa këngëtarëve tonë popullor, na ka rënë që të shohim “artistë” të veshur me tirq, por  të zhveshur lakuriq mbi brez , pa këmishë, pa xhurdi dhe pa plis?!

Skenat dhe spotet e këtilla, nuk mund të quhen ndryshe, pos çmenduri e llojit të vet, nga se tradicionalisht, shqiptari kurrë nuk ka dalë lakuriq para masës , i veshur vetëm me tirq, madje edhe në kohërat kur varfëria ishte e skajshme!

E gjithë kjo që u tha dhe shumëçka që nuk u tha, flet për mungesë të kritereve dhe mbikëqyrjeve profesionale, e mbi të gjitha , flet për mungesën e regjisorëve dhe kostumografëve profesionist në ansamblet dhe skenat tona të muzikës tradicionale!

Gjilan, më 02.12.2008.      Demir KRASNIQI

N “KRISMA E FJALËS”

Posted in Uncategorized on Dhjetor 2, 2008 by cakolli

Kritika – Analiza

Rrustem Geci: KRISMA E FJALËS
E hene, 01-12-2008, 10:27pm (GMT)

Rrustem Geci

Ese letrar për librin e Shaban Cakollit, „Krisma e fjalës“

KRISMA E FJALËS

(Një krismë në këngë, është fjala, gjaku i të rënëve, dhimbja e së bukurës, jetët e mia në kryengritje! )

Nga Rrustem GeciDortmund

Libri më i ri i Shaban Cakollit, „Krisma e fjalës“ është një prurje e re komunitetin letrar në diasporë. Shpirti i trazuar i poetit lexuar përmes vargjeve të tij na e afron një shpërthim poetik të kohës sonë. Në këtë vetësi shpërthimesh, Cakolli guximshëm hyn thëllimave turbullta të jetës , për kap të thellën, të gjerën, të largëten. Udha e ylbereve shkruan Cakolli përherë ka pëlqyer. Nga ajo udhë nuk kam të shkëputur. Përplasjet e jetës për poetët jo rrallë e godasin, e gërvishtin, dhe shenjëzojnë. Burra, shkruan Cakolli, / Nata është shumë poshtë / për ta ndjerë diellin / për bërë më shumë/. Asnjë dehje s´më ndihmon. Të gjitha dehjet i kam braktisur. Më kot futem në pijetore, dhimbja nuk del, nuk ik as zemërimi. Këto dhe vargje tjera të Cakollit tregojnë se kemi të bëjmë me një poet të mirëfilltë.Shaban Cakolli u lind më 22 korrik 1958 Krilevë Dardanës. Shkollën fillore e kreu vendlindje, ndërsa të mesmen dhe studimet në Prishtinë. Në jetën e ashpër me Kosovë, përballja me armikun ishte e domosdoshme. Çdo fjalë e imja në shqip në veshin e fqiut serb ishte një krismë pushke . Cakolli deri më tash ka botuar 4 libra; 1) Tokë dardane, 2) Deti i qiellit, 3) Loti i atdheut, 4) Krisma e fjalës. Peisazhi poetik i Cakollit është i gjerë dhe i thellë. Është e çuditshme por e vërtetë. Nën krisma fjalësh nisi poemën time ,sa herë të kam në varg o Kosovë, vargje pathëna prej shpirtit ngrihen . Dallendyshe, shko tek kopshti im, dhe këputë një mollë, dy mollë,.. tri mollë…dhe na i sjell tryezë t´i hamë , se janë të kopshtit tim. Pamjet e fiksuara poetik, togfjalshi I pasur, metonimia dhe ylberet e tjera të semantikës, përshkojnë tërësi librin. Jo vetëm këtë vepër, por edhe në librat e tjerë Cakolli ka një linjë të pandërprerë të penjëve të gjakut, që poezisë së tij i japin jetë. Veprimtaria poetike dhe politike e Shabanit është e gjerë. Përveç pasionit poezisë, Cakolli shquhet edhe për aktivitetin e tij nëpër forume internet, në shpërndarjen e krijimeve autorëve ndryshëm nga gjitha trevat shqiptare. Trazirat në mua thotë Cakolli janë të perëndishme. I gjithë ky gjelbërimi ynë rrënjët i ka kozmosin e shpirtit , në mendjen tonë pafjetur. Andaj, dora është pjesë e këtij krijimi bënë vetëm detyrën. Të krijosh nuk është lehtë. Poezia për Cakollin është vasha e ëndrrave, ku sa më shumë njihesh, aq më shumë dashurohesh.Kujtoj se botimi I “Krismës” I liron vendin një libri që memzi prêt të botohet. Sukses autorit!..

habib

Ndiqe

Merreni çdo postim të ri drejt e te email-et tuaja.